-
ھايات ھەقىقەتلىرى - [ھايات ھەققىدە]
2009-06-03
كۆزۇڭنى يۇم،كۆزگە ئايلانسۇن كۆڭۇل.ساپ مۇھەببەتكە سۆز ئەلچى بولالمايدۇ.ياراتقۇچىغا ۋاپا قىلمىغان ئىنسان يارالغۇچىغا ۋاپا قىلالمايدۇ.كىم بىر مىللەتنىڭ تىلىنى ئۇگەنسە شۇ مىللەتنىڭ زىيانكەشلىكىدىن سەگەك تۇرالايدۇپاكىزلىق ئىماننىڭ يېرىمى.ئىتىقاد قەلىبنىڭ تۈۋرۇكى.قۇرئان ھاياتلىقنىڭ نۇرى.ھەقىقى گۇزەللىك گىرىم تەلەپ قىلمايدۇ.ئۆزۇڭنىمۇ ئۆزگىنىمۇ بىل. -
سەۋدالىق تەئەججۈپنامىسى - [ئابدىشۈكۈر مۇھەممەت ئىمىن ئەسە]
2009-04-09
پروفېسسور ئابدۇشكۈر مۇھەممەتئىمىن
ئابدۇشكۈر مۇھەممەتئىمىن ئايالى رەنا مەخسۇت بىلەن بىرگە
ئابدۇشۈكۈر مۇھەممەتئىمىن ( 1933~1995 )
« غەربىي يۇرت تاشكېمىر سەنئىتى » ،« قەدىمكى مەركىزى ئاسىيا » قاتارلىق ئىلمىي ئەسەرلەرنىڭ مۇئەللىپى ئالىم ئابدۇشۈكۈر مۇھەممەتئىمىن ئاتۇشنىڭ مەشھەد يېزىسىدا تۇغۇلغان . ئۇ ئۆز ئۆمرىدە ناھايىتى كۆپ ئەسەرلەرنى يازغان بولۇپ ، ھېلىھەم ئېلىن قىلىشنى كۈتۈپ تۇرغان ئەسەرلىرى ئاز ئەمەس . ئابدۇشۈكۈر مۇھەممەتئىمىن خەلقئاراغا تونۇشلۇق ئالىم بولۇپ ، بىلىمخۇمار ئەۋلادلىرى قەلبىدە مەڭگۈ يادلىنىدۇ .شىنجاڭ ئۇنىۋېرسىتېتىنىڭ پروفېسسورى ئابدۇشكۈر مۇھەممەتئىمىن شۇ مەكتەپنىڭ بىئو - خىمىيە فاكۇلتېتى بىلەن غەربىي شىمال ئۇنىۋېرسىتېتىنىڭ پەلسەپە ئاسپىرانتلىق سىنىپىنى تاماملىغان. «ئۇيغۇر كلاسسىك مۇزىكىسى ‹ئون ئىككى مۇقام› ھەققىدە»، «شىنجاڭنىڭ تاڭ دەۋرىدىكى ناخشا-ئۇسسۇل سەنئىتى»، «فارابى ۋە ئۇنىڭ پەلسەپە سىستېمىسى»، «ئۇيغۇر پەلسەپە تارىخىغا دائىر مەسىلىلەر»، «ئومۇمىي ئېستېتىكا»، «ئۇيغۇر پەلسەپە تارىخىدىن ئومۇمىي بايان»، «‹قۇتادغۇبىلىك› خەزىنىسى»، «ئۇيغۇر مۇقام خەزىنىسى»، «غەربىي دىيار تاشكېمىر سەنئىتى»، «قارلىق تاغ شەجەرىسى»، «چوغلۇق»، «رۇبائىيات 1»، «رۇبائىيات 2»، «قاتلاملىق ئېستېتىكا» ۋە ئۇشبۇ «ئائىلە» قاتارلىق مۇستەقىل يېزىلغان ئەسەرلەر بىلەن «جۇڭگو ئاز سانلىق مىللەتلەر پەلسەپە تارىخى» (خەنزۇچە)، «ئۇيغۇر ئەدەبىيات تارىخى»، «شىنجاڭدىكى مىللەتلەرنىڭ پەلسەپىۋى ئىدىيە تارىخىدىن ئوچېركلار» قاتارلىق بىرلىكتە ئىشلەنگەن ئەسەرلەرگە ئاپتورلۇق قىلغان، 300 دىن ئارتۇق ئىلمىي ماقالە ئېلان قىلغان.
سەۋدالىق تەئەججۈپنامىسى
ئاپتورى : ئابدۇشۈكۈر مۇھەممەتئىمىن
شىنجاڭ خەلق نەشرىياتى 2000-يىل 7-ئاي 1- نەشرىئاپتوردىن
ئەسسالام كىتابخان !
بۇ ، تارىخنىڭ سەۋدالىق يىللىرى يېزىلغان تەئەججۈپنامە . بۇنداق يىللارنى ئاپەت دەپ ئاتىساڭ ئاپەتلىرى تولىمۇ پاجىئەلىك . بۇنداق يىللارنى ئامەتلىك دەپ ئاتىساڭ ئۇنىڭ ئىنسانىيەتنىڭ تەجرىبىلىرىنى توپلاپ ، زۇلمەتنى يېڭىپ ئالغا ئىلگىرلىشىگە قوشقان تۆھپىسى ھېكمەتكە باي قىممەتلىك ئامەت ئىكەنلىكىنى ئىنكار قىلغىلى بولمايدۇ . بۇ ، ھەقىقەتەن سەۋدالىق يىللىرى ئىدى . سەۋدالىقنىڭ پاجىئەسى ئىچىدە ، سەرسانلىق ئىچىدە كۈتۈلمىگەندە كونا يوشۇرۇن خەزىنىگە ئېرىشىپ قېلىش مۇمكىنچىلىكى نۇرغۇن خەلق چۆچەكلىرىدە ئىسپاتلانغانغۇ ؟
مەن دانىشمەنلەردىن سەبىي بالىلارغىچە ئۈركۈگەن ، تېڭىرقىغان ۋە ئەندىشە ۋەھىمىسى ئىچىدە سەۋدالىق روھىيىتىگە ئەسىر بولغان يىللاردا ئۆزۈمنى سەۋدالىقتىن خالىي قىلالمىدىم . بۇ خىل سەۋدالىق ئۇزاق قەرەللىك ئۇيقۇ شارابىدەك مېنىمۇ ئۇزاق يىللارغىچە مەستلىك ئۇيقۇسىغا غەرق قىلغانىدى . قاباھەتلەرنى ھېس قىلىپ ھېكمەتلەرنى چۈشىدىم . بىراق ، چۈشىگەنلىرىم سەگەكلىك تەپەككۇرىدىن كۆرە تولاراق سەۋدالىق شىۋىرلاشلىرىغا ئوخشاپ كەتتى . مەن ھۆرمەتلىك كىتابخاندىن مېنى كەچۈرۈشىنى ۋە ساقىينىڭ ئىچۈرگەن شارابىغا تاقابىل تۇرالماسلىقىمنى چوڭقۇر ھېسداشلىق ئىچىدە نەزەرگە ئېلىشىنى ئۈمىد قىلىمەن .
<< سەۋدالىق تەئەججۈپنامىسى >> تۈن مونولوگلىرى سۈپىتىدە سەۋدالىق يىللىرىدىكى سەۋدالىق خاتىرىسى بولۇپ مەيدانغا كەلگەن .
<< سەۋدالىق تەئەججۈپنامىسى >> كاككۇكنامىدىن باشلىنىپ ، مارجاننامە ، سۇمۇرغنامە ، جاھاننەما ئارقىلىق داۋاملىشىپ ، نىجاتنامىدە ئاخىرلىشىدۇ . مەن بۇ بەش نامىنى نەشر قىلىش ئويىدا يازمىغانىدىم ، كىشىلەرگە كۆرستىشكىمۇ ئەندىشە قىلاتتىم . يەنە نېمىشقىدۇر ئەينى يىللارنىڭ تەپەككۇر ھودۇقۇشلىرىنى جامائەتچىلىككە تاپشۇرغۇم كەلدى . بۇنىڭدىن مەقسىتىم ، زامانداشلىرىمنىڭ ھېسداشلىقىغا ئېرىشىش ۋە گۆدەك پەرزەنتلەرگە ھەقىقىي يورۇقلۇق ، گۈزەللىك ۋە ياخشىلىقنىڭ قەدىر - قىممىتىنى ھېس قىلدۇرۇشتىن ئىبارەت . -
ﮬﺎﻳﺎ ﯞﻩ ﺋﯩﭙﭙﻪﺕ - [ئەخلاق تېمىلىرى]
2009-07-02
ﮬﺎﻳﺎﯞﻩ ﺋﯩﭙﭙﻪﺕ ﺗﻪﺭﺑﯩﻴﻠﯩﻚ ﺋﺎﻳﺎﻟﻼﺭﻏﺎ ﺋﺎﺩﻩﺗﺘﯘﺭ. ﺋﻪﺭﻟﻪﺭﮔﻪ ﺳﯚﻳﯜﻣﻠﯜﻙ ﻛﯚﺭﻧﯜﺷﻨﯩﯔ ﺋﺎﺳﺎﺳﯩﺪﯗﺭ. ﺋﻪﺩﻩﭘﺴﯩﺰ ﺋﺎﻳﺎﻟﻼﺭ ﯞﻩ ﺋﯘﻻﺭﻧﯩﯔ ﮬﺎﻳﺎﺳﯩﺰ ﻳﯜﺭﯗﺵ_ﺗﯘﺭﯗﺷﻠﯩﺮﯨﻐﺎ ﺋﺎﺭ_ﻧﯘﻣﯘﺳﻠﯘﻕ ﺑﯩﺮ ﺋﻪﺭ ﻛﯩﺸﻰﻧﻪﭘﺮﻩﺕ ﻗﯩﻠﯩﺪﯗ . ﺋﺎﻳﺎﻟﻰ ﮬﻪﺭﻗﺎﻧﭽﻪ ﺗﯧﭙﯩﻠﻤﺎﻳﺪﯨﻐﺎﻥ ﭘﻪﺭﯨﺰﺍﺕ ﺑﻮﻟﺴﯩﻤﯘ ، ﻟﯧﻜﯩﻦ ﺋﯘ ﻧ... -
كۇچادىكى قەدىمىي تۇرالغۇلار - [ئۇيغۇر مەدىنيىتى]
2009-07-02
رەنا ئوبۇل
بىر ئەسىرگە يېقىن بوران – چاپقۇننى بېشىدىن ئۆتكۈزگەن كۇچا قەدىمىي تۇرالغۇلىرىدىن ھازىرغىچە يۈز نەچچىسى مۇكەممەل ساقلانماقتا. بۇنىڭ ئىچىدە كونا شەھەر رايونىدىكى قەدىمىي تۇرالغۇلا 36غا يېتىدۇ. بۇ قەدىمىي تۇرالغۇل... -
يارغول قەدىمكى شەھىرى ئەمىنىيە دەۋرىنىڭ ئاخىرقى مەزگىلىدىن يۈەن سۇلالىسى دەۋرىگىچە بولغان ئارلىقتىكى قەدىمكى شەھەر خارابىسى بولۇپ ، تۇرپان شەھىرىنىڭ تەخمىنەن ئون كىلومېتىر غەربىدىكى يار ئېغىزى غولىغا جايلاشقان . خارابە جايل... -
تۇرمۇش، ئادەم ۋە ئۆلۈم - - [تەرمىلەر]
2009-07-02
نىجات يۈسۈپ ئوغۇزى
ﺋﻪﮔﻪر «ﻳﺎﺧﺸﻰ ﻳﯧﻴﯩﺶ-ﺋﯩﭽﯩﺶ، ﻳﺎﺧﺸﻰ ﻛﯩﻴﯩﺶ، ﻳﺎﺧﺸﻰ ﺋﻮﻳﻨﺎﺷلا - ﺗﯘرﻣﯘش» دﯦﻴﯩﻠﺴﻪ، ﺋﯘﻧﺪاﻗﺘﺎ ﭼﻮڭ ﺋﯘﻗﯘﺷﻤﺎﺳﻠﯩﻖ ﺑﻮﻟﻐﺎن ﺑﻮﻟﯩﺪۇ.
ﺗﯘرﻣﯘش - ﺋﻮﻳﻐﺎﻧﻐﺎﻧلارﻧﯩﯔ ﻛﯜرەش ﻣﻪﻳﺪاﻧﻰ، ﺷﯘﻧﺪاﻗلا ﻏﻪﻟﯩﺒﻪ ﻣﯧﯟﯨﺴﯩﻨﻰ ﺗﻪﺑﺮﯨﻜﻠﻪﻳﺪﯨﻐﺎن ﭼﻮڭ ﺳﻪﻳﻠﯩﮕ... -
بىزدىكى ئىسراپچىلىقنىڭ داۋامى - [ماقالا ۋە ئوبزور]
2009-07-01
3. ۋاﻗﯩﺖ ﺋﯩﺴﺮاﭘﭽﯩﻠﯩﻘﻰ
ﺋﺎﻟﻪﻣﺪﯨﻜﻰ ﺋﻪڭ ﻗﯩﻤﻤﻪت ۋە ﻣﯘﻗﻪددەس ﮬﯧﺴﺎﺑﻠﯩﻨﯩﺪﯨﻐﺎن ۋاﻗﯩﺖ ﺋﯘﻳﻐﯘر ﺟﻪﻣﺌﯩﻴﯩﺘﯩﺪە ﺋﻪڭ ﺋﻪرزان ﮬﻪم ﺧﺎرﻟﯩﻨﯩﺪﯨﻐﺎن ﻧﻪرﺳﻪ ﺑﻮﻟﯘپ ﻗﺎﻟﻤﺎﻗﺘﺎ. ﮔﻪرﭼﻪ ﮬﺎﻳﯟاﻧلار، ﺑﺎﺷﻘﺎ ﺟﺎﻧﺪار ﻳﺎﻛﻰ ﮔﯜل - ﮔﯩﻴﺎھ، ﺋﯚﺳﯜﻣﻠﯜﻛﻠﻪرﮔﻪ... -
بىزدىكى ئىسراپچىلىق - [ماقالا ۋە ئوبزور]
2009-07-01
ئەختەم ئۆمەر
.1 ﺳﺎلاﻣﻪﺗﻠﯩﻜﻨﯩﯔ ﺋﯩﺴﺮاپ ﺑﻮﻟﯘﺷﻰ
ﺑﯘﻧﯩﯖﺪﯨﻦ ﺑﯩﺮﻗﺎﻧﭽﻪ ﻳﯩﻞ ﺋﯩﻠﮕﯩﺮى، ﻣﯧﻨﯩﯔ ﺟﻪﻣﺌﯩﻴﻪت ۋە ﺗﯘرﻣﯘﺷﯩﻤﯩﺰ ﮬﻪﻗﻘﯩﺪﯨﻜﻰ ﺗﻪﻧﻘﯩﺪﯨﻲ ﻣﺎﻗﺎﻟﻪ - ﺋﻪﺳﻪرﻟﯩﺮﯨﻢ ﺋﺎرﻗﺎ- ﺋﺎرﻗﯩﺪﯨﻦ ﺋﯧلان ﻗﯩﻠﯩﻨﻐﺎﻧﺪا، ﺋﺎرﯨﻤﯩﺰدﯨﻜﻰ ﺑﻪزى داﻧﯩﺸﻤﻪن، ﺑﯩﻠﻪرﻣﻪﻧﻠﻪر: «روﮬﯩﻲ ﮬﺎﻟ... -
خۇشاللىق ۋە مۇھەببەت، نەپرەت - [تەرمىلەر]
2009-07-01
ﺧﯘﺷﺎﻟﻠﯩﻖ - ﺑﯩﺰﻧﯩﯔ ﺋﯩﺮادﯨﻤﯩﺰﻧﻰ ﺗﺎۋلاﭘلا ﻗﺎﻟﻤﺎي ﻳﻪﻧﻪ ﺑﯩﺰﮔﻪ ﺷﺎدﻟﯩﻖ، ﻛﯜچ - ﻗﯘۋۋەت، ﺋﻪﻗﯩﻞ - ﭘﺎراﺳﻪت ۋە ﺟﺎﺳﺎرەت ﺋﺎﺗﺎ ﻗﯩﻠﯩﺪۇ ... ﻛﯩﺸﯩﻠﯩﻚ ﮬﺎﻳﺎﺗﺘﯩﻜﻰ ﺧﯘﺷﺎﻟﻠﯩﻖ ﺋﺎدەﻣﻨﻰ ﺑﺎرﻟﯩﻖ ﺋﻮﯕﯘﺷﺴﯩﺰﻟﯩﻖ، ﺋﺎزاب ۋە ﺑﻪﺧﺘﺴﯩﺰﻟﯩﻜﺘﯩﻦ ﻏﺎﻟﯩﺐ ﻗﯩﻠﯩﺪۇ. ﺋﻪﮔﻪر ﺑﯩﺰ ﺟﯩﺴﻤﯩﻤﯩﺰدا ﻳﻮﺷﯘرۇﻧﯘپ ﻳﺎﺗﻘﺎن ... -
ۋاقىت ئېڭى ۋە رىقابەت
2009-07-01
ئاپتور:ئېلى ئابدۇقادىر
- ﻧﻪﮔﻪ ﻣﺎﯕﺪﯨﯔ؟، - ﺳﻮرﯨﺪﯨﻤﻤﻪن ﻣﻪﻛﺘﻪﭘﻜﻪ ﺧﯧﻠﯩلا ۋاﻗﭽﻪ ﻣﺎﯕﻐﺎن دﯦﮭﻘﺎن ﻗﻮﺷﻨﺎﻣﻨﯩﯔ ﺑﺎﻟﯩﺴﯩﺪﯨﻦ.
- ﻣﻪﻛﺘﻪﭘﻜﻪ ﺷﯘ... - دﯦﺪى ﺋﯘ ﺋﯧﺮﯨﻨﭽﻪﻛﻠﯩﻚ ﺑﯩﻠﻪن.
- ﻣﻪﻛﺘﻪﭘﻜﻪ ﺑﯘﻧﺪاق ۋاﻗﭽﻪ ﺑﺎرﺳﺎڭ، دەرﺳﻠﻪردە ﻗﺎﻧﺪاﻗﻤﯘ ﻳﯧﺘﯩﺸﯩﭗ ﺑﻮلالاﻳﺴﻪن، ﻣﯘﺋ... -
ھاياتنىڭ پىچىرلاشلىرى - [ھايات ھەققىدە]
2009-07-01
ئاپتور:تۇرسۇننىياز توختى ئوغۇز
ﮬﺎﻳﺎت _ ﺑﺎرﻟﯩﻖ ﻣﻪۋﺟﯘداﺗلار ﺋﯜﭼﯜن ﭼﻪﻛﺴﯩﺰ ﻗﯩﻤﻤﻪﺗﻠﯩﻚ، ﺋﯩﻨﺴﺎن ﺋﯜﭼﯜن ﺗﯧﺨﯩﻤﯘ ﻣﯘﻗﻪددەﺳﺘﯘر. ﮬﺎﻳﺎت ﺋﯩﻜﻜﻰ ﺧﯩﻞ ﻳﻮﻗﻠﯘق، ﻳﻪﻧﻰ ﺋﯩﺠﺎﺑﯩﻲ ﻳﻮﻗﻠﯘق ﺑﯩﻠﻪن ﻣﻪﯕﮕﯜﻟﯜك ﺗﺎﻣﺎﻣﻠﯩﻨﯩﺶ ﺋﻮﺗﺘﯘرﯨﺴﯩﺪﯨﻜﻰ ﺋﻪڭ ﺋﯘﻟﯘغ ۋە ﺋﻪڭ ﻗﯩﺴﻘﺎ ﭼﺎﻗﻨﺎ... -
ئائىلە-جەننەت،ئائىلە بىر كىچىك ۋەتەن - [تەرمىلەر]
2009-07-01
ﺋﺎﺋﯩﻠﻪ _ ﺑﯩﺮ ﻛﯩﭽﯩﻚ ﺟﻪﻣﺌﯩﻴﻪت، ﺋﺎﺋﯩﻠﻪ _ ۋەﺗﻪن، ﺋﺎﺋﯩﻠﻪ _ ﺟﻪﻧﻨﻪت. ﺋﯘﻧﻰ ﺟﺎن ﺗﯩﻜﯩﭗ، ﭘﯜﺗﯜن ﻣﯧﮭﺮﯨﻨﻰ ﺑﯧﺮﯨﭗ ﻗﻮﻏﺪﯨﻴﺎﻟﻤﺎﺳﻠﯩﻖ، ﺋﻪﻗﯩﺪە - ﺋﻪﺟﺮى ﺑﻪدﯨﻠﯩﮕﻪ ﺋﯘﻧﻰ ﮔﯜﻟﻠﯩﺘﻪﻟﻤﻪﺳﻠﯩﻚ ﭘﺎﺟﯩﺌﻪدۇر.
*********************
...
